Η χολόσταση της κύησης αποτελεί μια διαταραχή της λειτουργίας του ήπατος που εμφανίζεται αποκλειστικά κατά την κύηση. Προκαλεί τη συσσώρευση χολικών οξέων στο αίμα με βασικό σύμπτωμα είναι τον κνησμό (φαγούρα) στο δέρμα χωρίς να υπάρχει δερματικό εξάνθημα. Τα συμπτώματα επιδεινώνονται σταδιακά και υποχωρούν με τον τοκετό.
Η χολόσταση κύησης είναι σχετικά σπάνια πάθηση, αφού συμβαίνει σε ποσοστό < 1% των εγκύων.
Ποιά είναι τα συμπτώματα της χολόστασης της κύησης?
- Κνησμός, κυρίως στα πέλματα και τις παλάμες, χωρίς εξάνθημα. Η φαγούρα μπορεί να ξεκινήσει οποιαδήποτε στιγμή κατά τη διάρκεια της εγκυμοσύνης, όμως συνήθως παρουσιάζεται μετά από τις 28 εβδομάδες. Αν και συχνά ξεκινάει από τις παλάμες και τα πέλματα, μπορεί να εξαπλωθεί παντού στα χέρια και τα πόδια, ενώ σπανιότερα μπορεί να εμφανιστεί και στο πρόσωπο, την πλάτη και το στήθος. Μπορεί να είναι από ήπια έως πολύ έντονη κι επίμονη, οπότε καταλήγει να γίνει οδυνηρή. Τείνει να είναι χειρότερη τη νύχτα και μπορεί να διαταράσσει τον ύπνο. Δεν υπάρχει εξάνθημα, αλλά μερικές γυναίκες ξύνονται τόσο έντονα που τραυματίζουν το δέρμα τους. Ο κνησμός βελτιώνεται μετά τον τοκετό και δεν προκαλεί μακροχρόνια προβλήματα υγείας.
- Σκουρόχρωμα ούρα
- Υποχρωματισμένα κόπρανα
- Κούραση και εύκολη κόπωση
- Ανορεξία
Τι προκαλεί τη χολόσταση κύησης;
Η ακριβής αιτία της χολόστασης κύησης δεν είναι ακόμα γνωστή, όμως πιστεύεται ότι συμμετέχουν ορμονικοί και γενετικοί και περιβαλλοντικοί παράγοντες.
- Τα αυξημένα επίπεδα οιστρογόνων μπορούν να διαταράξουν την ηπατική λειτουργία και να προκαλέσουν χολόσταση κύησης.
- Η χολόσταση κύησης είναι πιο συχνή σε γυναίκες ορισμένων φυλετικών ομάδων. Αυτή η παρατήρηση, καθώς και το ότι η χολόσταση κύησης εμφανίζεται σε άτομα της ίδιας οικογένειας, αποδεικνύει ότι υπάρχει κάποιος γενετικός παράγοντας, που παίζει ρόλο στην εμφάνισή της. Αν είχατε ήδη εμφανίσει χολόσταση κύησης σε μια εγκυμοσύνη, υπάρχει πιθανότητα επανεμφάνισής της σε μελλοντική εγκυμοσύνη.
Πως η χολόσταση μπορεί να επηρεάσει το έμβρυο?
Η χολόσταση μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο εμβρυικής δυσφορίας, πρόωρου τοκετού και ενδομήτριου θανάτου.
Πώς γίνεται η διάγνωση της χολόστασης κύησης;
Σε περίπτωση έντονου κνησμού και ειδικά στα πέλματα και τις παλάμες θα γίνει εργαστηριακός έλεγχος της ηπατικής λειτουργίας και μέτρησης των χολικών οξέων, καθώς και απεικονιστικός έλεγχος συνήθως με υπερηχογράφημα της χοληδόχου κύστεως και του ήπατος, για αποκλεισμό άλων ηπατικών παθήσεων.
Τι είδους παρακολούθηση θα χρειαστώ στην εγκυμοσύνη;
Αν διαγνωστείτε με χολόσταση κύησης, θα πρέπει να έχετε πιό συχνή παρακολούθηση με τακτικούς αιματολογικούς ελέγχους και πιό κοντινή παρακολούθηση της κατάστασης του εμβρύου, η οποία όμως δεν έχει αποδειχθεί ότι μειώνει τον κίνδυνο ενδομήτριου θανάτου.
Υπάρχει θεραπεία για τη χολόσταση κύησης;
Στην ουσία δεν υπάρχει θεραπεία για τη χολόσταση κύησης εκτός από την ίδια την ολοκλήρωση της κύησης με τον τοκετό. Η θεραπεία είναι συντηρητική για την ανακούφιση των συμπτωμάτων και την μείωση του επιπέδου των χολικών οξέων στο αίμα και περιλαμβάνει:
- Δερματικές κρέμες για το δέρμα για την ανακούφιση από τη φαγούρα.
- Αντισταμινικά, που μπορεί να σας βοηθούν να κοιμάστε το βράδυ, αν και δεν φαίνεται να έχουν μεγάλη επιτυχία στην αντιμετώπιση της φαγούρας.
- Ουρσοδεοξυχολικό οξύ, που μειώνει τα επίπεδα χολικών οξέων στο αίμα και βελτιώνει την ηπατική λειτουργία. Μπορεί να βοηθήσει επίσης στη μείωση της φαγούρας. Δεν υπάρχουν επαρκή στοιχεία για το κατά πόσον το ουρσοδεοξυχολικό οξύ μειώνει περαιτέρω την ήδη χαμηλή πιθανότητα θνησιγένειας ή το κατά πόσον είναι απολύτως ασφαλές για το μωρό, όμως είναι ένα φάρμακο που συνταγογραφείται αρκετά συχνά σε περιστατικά χολόστασης.
- Μερικές γυναίκες έχουν διαπιστώσει ότι τα δροσερά ντους και τα φαρδιά βαμβακερά ρούχα βοηθούν στη μείωση της φαγούρας.
Βιταμίνη K και χολόσταση κύησης
Η χολόσταση κύησης μπορεί να διαταράξει την πηκτικότητα του αίματός σας, πράγμα που θα σας κάνει πιο επιρρεπή σε αιμορραγίες παντός είδους. Η Βιταμίνη Κ μπορεί να σας βοηθήσει σε αυτό. Συστήνεται μια καθημερινή δόση Βιταμίνης Κ που θα συμβάλλει στην πρόληψη αιμορραγικών επιπλοκών.
Πότε είναι η κατάλληλη στιγμή για τον τοκετό;
Εξαρτάται από τα συμπτώματα και τις εργαστηριακές εξετάσεις αν και συνιθίζεται να γίνεται πρόκληση τοκετού μεταξύ 37 -38 εβδομάδες κύησης, ιδίως εάν τα συμπτώματά σας είναι σοβαρά ή αν οι αιματολογικές σας εξετάσεις απέχουν πολύ από τις φυσιολογικές τιμές. Η πρόωρη πρόκληση τοκετού (πριν τις 37 εβδομάδες) έχει μεγαλύτερη πιθανότητα καισαρικής τομής και εισαγωγής του μωρού σας στη μονάδα εντατικής φροντίδας νεογνών λόγω προβλημάτων προωρότητας. Είναι δύσκολο να προβλεφθεί ο μικρός κίνδυνος θνησιγένειας εάν η κύηση συνεχιστεί πέρα από τις 37 εβδομάδες.
Τι είδους παρακολούθηση θα έχω μετά τον τοκετό;
Η χολόσταση κύησης βελτιώνεται άμεσα μετά τον τοκετό. Τυχόν συμπτώματα που επιμένουν και μη-φυσιολογικές εξετάσεις ηπατικής λειτουργίας μπορεί να υποδεικνύουν την ύπαρξη κάποιου άλλου προβλήματος, οπότε θα παραπεμφθείτε σε ειδικό.
Τι άλλο πρέπει να γνωρίζω για την χολόσταση κύησης;
- Υπάρχει αυξημένη πιθανότητα να παρουσιαστεί ξανά χολόσταση κύησης σε μελλοντική εγκυμοσύνη σας: >50% των γυναικών, που είχαν χολόσταση κύησης, την εμφανίζουν και στις επόμενες εγκυμοσύνες τους.
- Αν είχατε χολόσταση κύησης στην εγκυμοσύνη σας, καλό θα ήταν να αποφύγετε τα αντισυλληπτικά χάπια που περιέχουν οιστρογόνα, γι’ αυτό συζητήστε καλύτερα με τον ιατρό σας άλλες μορφές αντισύλληψης.
- Η κατανάλωση αλκοόλ δεν προκαλεί χολόσταση κύησης. Συνιστάται όμως να αποφεύγετε την κατανάλωση αλκοόλ κατά την εγκυμοσύνη σας, ιδίως όταν υπάρχουν ενδείξεις οποιασδήποτε ηπατικής νόσου.
